Page 1 8FCEBD2B-4FEB-41E0-A69A-B0D02E5410AERectangle 52 Przejdź do treści

Ciesz się latem!

Letni „Przekrój” dostępny w sprzedaży! W nowym numerze piszemy o szacunku dla wszystkich istot – ludzkich i pozaludzkich. Ponadto zastanawiamy się nad zmierzchem antropocenu, poznajemy południe Afryki i zgłębiamy temat ego: czym tak naprawdę ono jest i jak je poskromić?

Kup letni „Przekrój”

188 stron do czytania przez trzy miesiące. „Przekrój” w nowym formacie jest wygodniejszy do przeglądania. Zamów i ciesz się lekturą – tylko tutaj w niższej cenie. Sprawdź!

Strona główna

5CE2CBFB-D15D-4316-B6C8-4B0016DB034D
Przekrój na dziś

Czytaj
Pani życia i śmierci

Pani życia i śmierci

Kwartalnik / społeczeństwo
Bogini Matka bywała jednocześnie życzliwa i okrutna, czysta i rozpustna. Historię kultu przedstawia Anna Arno

2023-10-03
Czytaj
Mitologia i mitochondria

Mitologia i mitochondria

Kwartalnik / nauka
Z Orenem Harmanem o potrzebie mitu i poszukiwaniu mądrości w nauce rozmawia Tomasz Sitarz
Czytaj
Krótki przewodnik po zasypianiu
zdrowe życie

Krótki przewodnik po zasypianiu

Kwartalnik / nauka
O sposobach radzenia sobie z zaburzeniami snu Aleksandrze Pezdzie opowiada prof. Adam Wichniak. Aleksandra Pezda
Czytaj
Ktoś musi grać, żeby spać mógł ktoś
szafa gra

Ktoś musi grać, żeby spać mógł ktoś

Kwartalnik / kultura
Dokąd może zaprowadzić muzyka, szczególnie jeśli towarzyszy nam w wewnętrznej podróży, zastanawia się Iza Smelczyńska
Czytaj
Rocznica miesiąca – 22 października 1909
Rocznica miesiąca

Rocznica miesiąca – 22 października 1909

Do czytania / nauka
Złodzieje, którzy weszli do kaplicy z malowidłem Matki Boskiej Częstochowskiej, nie pozostawili po sobie żadnych śladów. Czyżby zawodowcy? O niesłychanej kradzieży, do której doszło w nocy z 22 na 23 października 1909 r. na Jasnej Górze, pisze Adam Węgłowski

Zobacz
Zaświaty

Zaświaty

Media / Foto
„Zaświaty” Anny Orłowskiej to wejście w głąb własnej historii i relacja z tej zwodniczej podróży. Przedstawiamy dokumentację wystawy artystki w BWA Wrocław Główny oraz zapraszamy do odwiedzenia Gunia Nowik Gallery w ramach 13. edycji Warsaw Gallery Weekend.
Czytaj
Makabreska – Jerzy
Makabreska

Makabreska – Jerzy

Do czytania / kultura
Konsekwencje fatalnej decyzji zilustrował Sebastian Kudas, a opisał Michał Rusinek

Zobacz
Profesor Filutek, odc. 27

Profesor Filutek, odc. 27

Media / Wideo
Profesor Filutek i Filuś na tropie prawdziwków.
Czytaj
Rocznica miesiąca – 20 września 1519
Rocznica miesiąca

Rocznica miesiąca – 20 września 1519

Do czytania / nauka
O jednej z największych wypraw w historii, którą dowodził człowiek niebudzący zaufania swojej załogi, czyli Ferdynand Magellan, pisze Adam Węgłowski

Czytaj
Święto komiksów i gier w Łodzi!
Przekrój poleca

Święto komiksów i gier w Łodzi!
Zaprasza Fundacja PRZEKRÓJ

przekrój poleca / Artykuł
Już 7–8 października w łódzkiej Atlas Arenie odbędzie się 34. Międzynarodowy Festiwal Komiksu i Gier. Zapraszamy też na stoisko Fundacji PRZEKRÓJ!
Czytaj
Okrakiem na barykadzie

Okrakiem na barykadzie

Do czytania / kultura
Eryk Lipiński i Ha-Ga tworzyli okładki, plakaty, ilustracje do książek dla dzieci, ale przede wszystkim rysunki satyryczne m.in. dla „Szpilek” i „Przekroju” – o najsławniejszej parze polskiej karykatury pisze Julia Pańków

Czytaj
Konfrontacje
Głos stoika

Konfrontacje

Do czytania / społeczeństwo
Jeżeli chcemy żyć jako dorośli ludzie w niepodległym państwie, to musimy stale pamiętać (to jest cecha ludzi dojrzałych i państw niepodległych), że jak bardzo byśmy się pokłócili, w jakikolwiek konflikt byśmy weszli, to i tak musimy nadal żyć obok siebie. Piotr Stankiewicz
Czytaj
Koniec beztroski

Koniec beztroski
rozmowa z Haśką Szyjan

Do czytania / kultura
O tym, jak wojna zmienia wzorce płciowe i kulturowe, czy można się emancypować i na jakich warunkach opowiada Haśka Szyjan – ukraińska pisarka, autorka powieści „Za plecami”. Paulina Małochleb 

Czytaj
Jakbyśmy się wszyscy tak dobrze znali
fotografia

Jakbyśmy się wszyscy tak dobrze znali

Do czytania / kultura
Wilno obchodzi swoje 700. urodziny. Celebruje je również Kraków, miasto partnerskie stolicy Litwy. W Międzynarodowym Centrum Kultury trwa wystawa „Litwa. Dwa stulecia fotografii”. Ogląda się ją świetnie: żadnej sztampy i czytania encyklopedii. Zwiedzała Joanna Kinowska
Czytaj
Basquiat. Jeszcze mokre płótno
sztuka

Basquiat. Jeszcze mokre płótno

Do czytania / kultura
„Przesuwał granice wszelkiego rodzaju doznań” – mawiał o nim reżyser i muzyk Michael Holman. O artyście, który potrafił łączyć na obrazach wszystko, co go otaczało i co chodziło mu po głowie, oraz o tym, jak jego sztuka towarzyszyła afroamerykańskiej walce o równość praw i wyprzedzała epokę Internetu, pisze Mateusz Demski

Czytaj
Makabreska – Dobrawa
Makabreska

Makabreska – Dobrawa

Do czytania / kultura
Tragiczną śmierć Dobrawy z rękawów tekstyliów zilustrował Sebastian Kudas, a opisał Michał Rusinek
Zobacz
Profesor Filutek, odc. 26

Profesor Filutek, odc. 26

Media / Wideo
Odcinek odlotowy.
Czytaj
Rocznica miesiąca – 27 sierpnia 1939
Rocznica miesiąca

Rocznica miesiąca – 27 sierpnia 1939

Do czytania / nauka
Na trybunach warszawskiego Stadionu Wojska Polskiego zasiadło 20 tys. kibiców. Mimo napiętej sytuacji międzynarodowej, gróźb Hitlera i przeprowadzanej już w kraju cichej mobilizacji. Oczywiście kibice nie wiedzą, że podpisany kilka dni wcześniej niemiecko-radziecki pakt o nieagresji, znany dziś jako pakt Ribbentrop–Mołotow, zawierał tajny protokół dodatkowy przewidujący rychły rozbiór II Rzeczypospolitej. Adam Węgłowski
Czytaj
Jak święty Hieronim bronił wegetarianizmu
nie do wiary

Jak święty Hieronim bronił wegetarianizmu

Do czytania / społeczeństwo
Wegetarianizm traktuje się niekiedy jako nowinkę albo przejaw współczesnej fascynacji kulturą indyjską. W rzeczywistości dyskusja nad niejedzeniem mięsa trwa w kulturze Zachodu od starożytności – pisze Tomasz Wiśniewski

Czytaj
Julia
Fiedorczuk
Julia Fiedorczuk

Mroczny przypadek Williama S. Burroughsa 

Do czytania / Felieton
O feralnym wrześniowym wieczorze 1951 r., kiedy William S. Burroughs zastrzelił swoją żonę Joan Vollmer i o tym, co z tego wynikło dla światowej literatury pisze Julia Fiedorczuk.
Czytaj
Z Mrożkiem w Szczebrzeszynie!
Przekrój poleca

Z Mrożkiem w Szczebrzeszynie!
Zapraszamy na 9. edycję Festiwalu Stolica Języka Polskiego

przekrój poleca / Artykuł
Już 30 lipca startuje po raz kolejny szczebrzeszyńskie święto. Potrwa do 5 sierpnia – przez tydzień od rana do nocy będą odbywać się spotkania z pisarzami, dyskusje o języku i literaturze oraz wydarzenia artystyczne. „Przekrój” też tam będzie! Przekrój 

Czytaj
Festiwal Czasu Wolnego LABA – Warszawa, 2–3 września 2023
Przekrój poleca

Festiwal Czasu Wolnego LABA – Warszawa, 2–3 września 2023
Zobacz, co będzie się działo!

przekrój poleca / Artykuł
LABA wraca! Największy w całej galaktyce Festiwal Czasu Wolnego już w pierwszy weekend września na warszawskim Jazdowie. Pełny program na oba dni festiwalu. Przekrój 
Czytaj
Ślad sąsiedzkiego trwania

Ślad sąsiedzkiego trwania

Do czytania / kultura
Agnieszka Traczewska od lat przygląda się z bliska ortodoksyjnym Żydom. Tym razem w albumie „Kroke” przedstawia ich codzienność w swoim rodzinnym Krakowie. Aleksander Hudzik

Czytaj
Śmierć i cud urodzin

Śmierć i cud urodzin
Rozmowa z Lilą Avilés

Do czytania / kultura
Z Lilą Avilés, reżyserką i scenarzystką filmu Tótem – wyróżnionego na Berlinale Nagrodą Jury Ekumenicznego i prezentowanego na tegorocznej edycji Nowych Horyzontów – rozmawiał Piotr Czerkawski
Czytaj
Haiku letnie – 3/2023

Haiku letnie – 3/2023

Kwartalnik / kultura
Lato – podobnie jak wiosna, jesień i zima – sprzyja lekturze haiku. Oto wybrane przez nas utwory na tę porę roku.

Czytaj
O czym milczą zdjęcia
sztuka

O czym milczą zdjęcia
Libera na Fotofestiwalu

Do czytania / kultura
Wielu wątków na wystawie Zbigniewa Libery (i nie tylko!) szuka Stach Szabłowski
Czytaj
Kości niezgody
książka

Kości niezgody

Do czytania / Recenzja
Skamieniałe szczątki zwierząt sprzed milionów lat fascynują nie tylko naukowców. O książce „Sprzedam dinozaura. Paleontolodzy, kolekcjonerzy i przemyt skamielin” pisze Tomasz Wiśniewski

Czytaj
Makabreska – Skuter
Makabreska

Makabreska – Skuter

Do czytania / kultura
Staropolskie przysłowie „Zamienił wujek komputer na skuter” zilustrował Sebastian Kudas, a sparafrazował Michał Rusinek
Czytaj
Zdarzyło się 20 lipca 1969 r.
Rocznica miesiąca

Zdarzyło się 20 lipca 1969 r.

Do czytania / nauka
Była 22:17 polskiego czasu, gdy na powierzchni Księżyca pojawił się niepozorny, wręcz lichy lądownik przybyszów z Błękitnej Planety. Kilka godzin później wydobył się z niego dumny przedstawiciel homo sapiens: Amerykanin Neil Armstrong. „That’s one small step for a man, one giant leap for mankind”, czyli „To mały krok dla człowieka, lecz dla ludzkości ogromny skok” – takie słowa wypowiedział, gdy jako pierwszy człowiek postawił stopę na Księżycu. Adam Węgłowski

Czytaj
Makabreska – Spuchnięty kuzyn
Makabreska

Makabreska – Spuchnięty kuzyn

Do czytania / kultura
Historię kuzyna, który przegrał z jadem os zilustrował Sebastian Kudas, a opisał Michał Rusinek
Czytaj
Klub Komediowy z „Przekrojem” w Koneserze
Przekrój poleca

Klub Komediowy z „Przekrojem” w Koneserze
Zapraszamy na wielką improwizację!

przekrój poleca / Artykuł
Fundacja PRZEKRÓJ wraz z Klubem Komediowym zapraszają do Centrum Praskiego Koneser na spektakl improwizowany inspirowany letnim „Przekrojem”. Przekrój 

Czytaj
W głąb wyobraźni
Przekrój poleca

W głąb wyobraźni
Zapraszamy na wystawę już od 6 lipca

przekrój poleca / Artykuł
Malarstwo Dominika Jana Gralaka przekracza ramy, i to dosłownie. Artysta sięga po pędzle, farby, sztyfty olejne, ale też po sznurek, gips i deski deskorolkowe. Powstają wyraziste dzieła z pogranicza ekspresjonizmu i street artu.  Przekrój 
Czytaj
Zawsze jest dziś
Głos stoika

Zawsze jest dziś

Do czytania / społeczeństwo
O prastarym konflikcie pokoleń, mieszkaniu w jeziorze i wiecznym dzisiaj pisze Piotr Stankiewicz

Czytaj
Mróz na lato (i na lata)
Przekrój poleca

Mróz na lato (i na lata)
Wystawa „Przekrój przez Mroza” w warszawskiej Lengrenówce

przekrój poleca / Artykuł
Przez całe wakacje (a nawet kilka dni dłużej) w warszawskiej Lengrenówce oglądać można wystawę rysunków legendarnego grafika „Przekroju” – Daniela Mroza. Wernisaż już 7 lipca! Przekrój 
Czytaj
Przekrój. Pierwsza strona
Przekrój poleca

Przekrój. Pierwsza strona
Zapraszamy na wystawę okładek „Przekroju”!

przekrój poleca / Artykuł
Przez cały lipiec w warszawskim centrum Koneser potrwa plenerowa wystawa okładek „Przekroju” – historycznych i współczesnych, autorstwa wybitnych artystów. Zapraszamy na spacer (i do podróży w czasie). Przekrój 

Czytaj
Makabreska – Grześ
Makabreska

Makabreska – Grześ

Do czytania / kultura
Przestrogę przed podglądaniem dziewcząt w aquaparkach zilustrował Sebastian Kudas, a dał Michał Rusinek
Czytaj
Nie spóźnić się na własne życie

Nie spóźnić się na własne życie
Z Julią Fiedorczuk rozmawia Adam Zdrodowski

Do czytania / kultura
O macierzyństwie, naturze, ekologii, poezji i życiu, które powinniśmy kochać niezależnie od jego nędzy rozmawia dwoje poetów Julia Fiedorczuk i Adam Zdrodowski

Zobacz
Kameleon

Kameleon

Media / Foto
Na fotografiach Ugo Woatziego splatają się przestrzenie prawdziwe i wyobrażone, uwięzione między światami wolności i ograniczeń. Aby zapewnić sobie ochronę i przetrwanie, autor pokazuje, ale jednocześnie się ukrywa, chowa, wtapia i dopasowuje – niczym kameleon.
Czytaj
Butenko dla małych i dużych
Przekrój poleca

Butenko dla małych i dużych
wystawa Bohdana Butenki w Muzeum Karykatury w Warszawie

przekrój poleca / Artykuł
Pod koniec czerwca w Muzeum Karykatury w Warszawie otworzy się wystawa Bohdana Butenki – jednego z najwybitniejszych polskich grafików i ilustratorów. Wystawę „Butenko dla małych i dużych" poleca Przekrój 

Zobacz
85

85

Media / Foto
Erupcja wulkanu Cumbre Vieja trwała 85 dni i była najdłuższą erupcją w historii la Palmy. Części wyspy została kompletnie zasypana lawą i popiołem. Natura wkroczyła w życie ludzi nagle i nieoczekiwanie.
Czytaj
Bogactwo istnienia

Bogactwo istnienia

Kwartalnik / społeczeństwo
Każde życie ma pełnię i sens, za to zupełnie pozbawiony sensu jest podział na lepszych i gorszych. Odmawianie zwierzętom i osobom z niepełnosprawnością pełnej godności i wartości zubaża nas samych. Sunaura Taylor

Czytaj
Piękne umysły

Piękne umysły

Kwartalnik / społeczeństwo
Różnimy się – myślimy na różne sposoby, inaczej przetwarzamy informacje. Fragment książki autystycznej profesorki zoologii Temple Grandin
Czytaj
Bura natura

Bura natura

Kwartalnik / społeczeństwo
Burowie, przodkowie dzisiejszych Afrykanerów, przybijali do Przylądka Dobrej Nadziei z nadzieją na spokojne życie zgodne z kalwińskimi zasadami wiary. Ich historia jest pełna krwawych walk i wielkich wędrówek, którym towarzyszyło ciągłe przeświadczenie o byciu narodem wybranym. Aleksandra Woźniak-Marchewka

Czytaj
Poczuj zef
muzyka

Poczuj zef

Kwartalnik / kultura
W kraju, w którym wcześniej wszystko było czarne albo białe, nagle objawił sięjaskrawy, ociekający złotem kicz. I nie tylko się objawił, lecz także stał się głosem sprzeciwu wobec apartheidu, poniżenia biednych i sprowadzania afrykańskiej kultury do stereotypu. Aleksandra Woźniak-Marchewka
felietony
Czytaj
Julia
Fiedorczuk
Julia Fiedorczuk

Mroczny przypadek Williama S. Burroughsa 

Czytaj

Dom ze słów: Laura Riding

Julia
Fiedorczuk
Julia Fiedorczuk
Czytaj
Julia
Fiedorczuk
Julia Fiedorczuk

(Po)etyka Gary’ego Snydera

Uwaga na klimat

Czytaj
Cud wspólnego pastwiska
uwaga na klimat

Cud wspólnego pastwiska

Kwartalnik / społeczeństwo
Zgoda buduje i na szczęście lokalne wspólnoty na całym świecie to wiedzą. Badaczka Elinor Ostrom, opisująca zasady dzielenia się zasobami, doszła do zaskakującego wniosku: jeszcze może być dobrze. Michelle Nijhuis
Czytaj
Z bagien bagna
uwaga na klimat

Z bagien bagna

Kwartalnik / społeczeństwo
Na estońskim wybrzeżu wciąż jeszcze królują mokradła, polatuchy i poszanowanie samotności – własnej i cudzej. Ale by ochronić te istniejące tu od dawien dawna skarby, trzeba nowej świadomości. Dobrze, że się rodzi. Paulina Wilk
Czytaj
Czas nas uczy pogody
uwaga na klimat

Czas nas uczy pogody

Kwartalnik / społeczeństwo
Od Wielkiego Wybuchu po współczesne wojny – Peter Frankopan przedstawia na nowo dzieje Ziemi. Paulina Wilk
Czytaj
Wielka, sprytna, rezolutna Gaja
uwaga na klimat

Wielka, sprytna, rezolutna Gaja

Kwartalnik / kultura
Nasz biolog reporter przełączył telewizor na sobie jedynie dostępny kanał i obejrzał talk-show, w którym gościła postać zupełnie niezwykła – Gaja. Nie wierzycie? Przeczytajcie! Tomasz Sitarz

Audio

Zobacz
Śpiewające rewolucje ♫
Artykuł z Kwartalnika

Śpiewające rewolucje ♫

Media / Audio
Mieszkańcy krajów bałtyckich śpiewali od zawsze. Kiedyś ich pieśni dawały nadzieję na przeżycie i siłę do walki, dziś pomagają odnaleźć się w zmiennej, niełatwej rzeczywistości.
Zobacz
Nie uwierzysz! ♫
Artykuł z Kwartalnika

Nie uwierzysz! ♫

Media / Audio
Trudno uwierzyć, że zielona kometa niesie w sobie atomy węgla starsze niż nasz system planetarny, a muszki owocowe potrafią liczyć. I świetnie, bo nauka ma na to nieodparte dowody, których zrozumienie nie wymaga wiary.
Zobacz
Czykczyrykarz nadzwyczajny. O pewnej przyjaźni ♫
Artykuł z Kwartalnika

Czykczyrykarz nadzwyczajny. O pewnej przyjaźni ♫

Media / Audio
Jeśli nie umiesz wyobrazić sobie sytuacji, w której wróbel podlatuje do twojej rękii chwyta ją dziobem tak, że nie możesz go strącić, to prawdopodobnie nie doceniasz osobowości i potęgi ducha tego małego, wojowniczego ptaka.
Zobacz
Inne horyzonty ♫
Artykuł z Kwartalnika

Inne horyzonty ♫

Media / Audio
Czy w nieuporządkowanych czasach wiara w jedność świata to naiwne pięknoduchostwo, czy raczej jedyna nadzieja, której wciąż możemy się uchwycić?

Group 2

Czytaj
3 metody na uważność
zdrowe życie

3 metody na uważność

Kwartalnik / społeczeństwo
O szacunku do siebie i gotowości na zmianę pisze Magdalena Róża Skoczewska
Czytaj
Nasze dosze
zdrowe życie

Nasze dosze

Kwartalnik / społeczeństwo
Żyj w zgodzie ze swoją prawdziwą naturą – zachęca ajurweda. W jaki sposób warto to robić i jak odkryć odpowiednią dla siebie ścieżkę zdrowia, mówi Agnieszce Rostkowskiej ajurwedyjski lekarz dr Dilbag Jindal. Agnieszka Rostkowska
Czytaj
Cała naprzód!
zdrowe życie

Cała naprzód!

Kwartalnik / społeczeństwo
Codzienność przypomina rozpędzoną karuzelę z zadaniami. Zdecydowanie łatwiej spaść z niej ze zmęczenia niż choćby odrobinę zwolnić jej bieg. Paulina Wilk
Czytaj
Stoik odpowiada Petersonowi
Głos stoika

Stoik odpowiada Petersonowi

Do czytania / społeczeństwo
„Zanim zaczniesz krytykować świat, zaprowadź porządek we własnym domu”, a może raczej: „Nie wolno ci zmieniać świata!”? Co tak naprawdę skrywa szósta życiowa zasada kanadyjskiego psychologa Jordana Petersona sprawdza Piotr Stankiewicz

Kwartalnik

Przekrój. Otwórz. Czytaj.

Kwartalnik

Przekrój. Otwórz. Czytaj.
3582/2023
3582

W letnim numerze piszemy o szacunku dla wszystkich istot – ludzkich i pozaludzkich. Ponadto zastanawiamy się nad zmierzchem antropocenu, poznajemy południe Afryki i zgłębiamy temat ego: czym tak naprawdę ono jest i jak je poskromić?