Page 18FCEBD2B-4FEB-41E0-A69A-B0D02E5410AERectangle 52 Przejdź do treści

Czas ucieka – „Przekrój” czeka!

W zimowym „Przekroju” przenosimy się do Lewantu! Smakujemy libańskie jedzenie, podziwiamy Aleppo i zastanawiamy się nad Tel Awiwem. Poza tym sprawdzamy, co para noblistów z ekonomii Duflo i Banerjee mówią o światowym ubóstwie. Opisujemy Gaję i jej twórcę Jamesa Lovelocka. Naprawdę dużo piszemy też o tym, dlaczego warto się tulić (nie tylko w zimie). I do tego: niedźwiedzie – białe, brunatne i czarne, nabiał i warzywa, a także przyroda w plenerze i w muzeum.

Już jest nowy „Przekrój”!

196 stron do czytania przez trzy miesiące. „Przekrój” w nowym formacie jest wygodniejszy do przeglądania i idealnie mieści się w skrzynce pocztowej. Zamów i ciesz się lekturą – tylko tutaj w niższej cenie. Sprawdź!

Przekrój
Miejsca, w których można odnaleźć ślady dawnych cywilizacji, pobudzają wyobraźnię. Kurhany, ...
2021-06-18 09:00:00
fotografia

Moc co noc

Ślęża #03, 2021 r.; zdjęcie: Szymon Rogiński
Moc co noc

Fotoesej znakomitego fotografa Szymona Rogińskiego, jednego z czołowych przedstawicieli nurtu nowej polskiej fotografii dokumentalnej, o miejscach, w których można odnaleźć ślady dawnych cywilizacji.

Czyta się 2 minuty

Uroczyska z resztkami tajemniczych struktur o niewiadomym przeznaczeniu przyciągają zarówno zwykłych turystów, jak i adeptów ezoteryki. Kurhany, kręgi oraz ruiny pierwszych świątyń stają się ­celem pielgrzymek. Kilka takich miejsc mocy było niedawno obiektem „Przekrojowych” peregrynacji. Wizualne pamiątki z tych podróży przedstawiamy teraz, a o wszystkim, co się nam przydarzyło po drodze, będziemy pisać przez całe wakacje na stronie przekroj.pl.

Bioenergoterapeuci powiedzieliby, że miejsca mocy to tereny o bardzo dużym nagromadzeniu ładunków dodatnich, korzystnie wpływających na nasze organizmy. Większość znanych w Polsce miejsc mocy to dawne ośrodki kultu ludów pogańskich – m.in. Słowian i Gotów, którzy oddawali cześć żywiołom, roślinom i zwierzętom. Szczególnymi miejscami były Święte Gaje – wydzielone leśne obszary, na których odprawiano obrzędy. We wczesnym średniowieczu takich miejsc musiało być mnóstwo. Kultura słowiańska, niszczona w procesie chrystianizacji, budzi obecnie coraz większe zainteresowanie. Od czasów romantyzmu nie poświęcano jej tyle uwagi, co dzisiaj.

Jednym z najbardziej charakterystycznych śladów dawnych wierzeń zachowanych do czasów współczesnych jest kamienny posąg umieszczony na szczycie Ślęży, potocznie zwany „Niedźwiedziem”. Jeszcze za panowania Bolesława Chrobrego odprawiano tu rytuały, o czym donosił biskup i kronikarz z Merseburga, nazywając te obrzędy „plugawymi”. W owym czasie posągów musiało być więcej. Odnajduje się je niekiedy na dnie stawów i jezior, gdzie topiono je, symbolicznie unicestwiając stary porządek.

Zamów prenumeratę cyfrową

Z ostatniej chwili!

U nas masz trzy bezpłatne artykuły do przeczytania w tym miesiącu. To pierwszy z nich. Może jednak już teraz warto zastanowić się nad naszą niedrogą prenumeratą cyfrową, by mieć pewność, że żaden limit Cię nie zaskoczy?

Na Łysej Górze także czczono pogańskie bóstwa. Do naszych czasów przetrwał wał z piaskowca, wyznaczający prawdopodobnie sanktuarium. Dawne miejsce kultu zostało przemianowane na Święty Krzyż.

We wsi Odry znajdziemy z kolei ogromne cmentarzysko, kręgi kamienne – drugie pod względem wielkości w Europie – oraz kurhany, pozostałość po kulturze Gotów i Gepidów. W latach 50. utworzono tam rezerwat. Odnaleziono na tym obszarze ponad 600 grobów, a także mnóstwo ceramiki i ozdób z całego obszaru Cesarstwa Rzymskiego. Według części badaczy składano tu ofiary z ludzi.

Niektóre miejsca mocy powstały stosunkowo niedawno. W Rapie na Mazurach taki status zyskało wzniesione w 1811 r. mauzoleum niezwykle zamożnego pruskiego rodu von Fahrenheidów, w kształcie inspirowanym egipskimi piramidami. Część coraz liczniej odwiedzających grobowiec turystów pojawia się nocą, gdy – zgodnie z lokalną legendą – można usłyszeć błagalne wołania o pomoc. Oczywiście po niemiecku.

Zleceniodawca projektu rodzinnego grobowca, baron Friedrich von Fahren­heid, rzeczywiście interesował się Egiptem i zgromadził niezwykłą kolekcję związanych z nim artefaktów. W owym czasie, na fali wypraw Napoleona, kierunek ten cieszył się ogromnym zainteresowaniem. Po latach nadano temu zjawisku nazwę Egyptian Revival. Według niektórych źródeł grobowiec został zaprojektowany przez duńskiego artystę Bertela Thorvaldsena, który jest również autorem znajdujących się na Krakowskim Przedmieściu pomników księcia Józefa Poniatowskiego i Mikołaja Kopernika.

Zdjęcia: www.szymonroginski.com, www.instagram.com/szymon_roginski

 

Podziel się tym tekstem ze znajomymi z zagranicy lub przeczytaj go po angielsku na naszej anglojęzycznej stronie Przekroj.pl/en!

Data publikacji:

okładka
Dowiedz się więcej

Prenumerata
Każdy numer ciekawszy od poprzedniego

Zamów już teraz!

okładka
Dowiedz się więcej

Prenumerata
Każdy numer ciekawszy od poprzedniego

Zamów już teraz!