Page 1Rectangle 52 Przejdź do treści

Tomasz Stawiszyński

Tomasz Stawiszyński

Redaktor działu "Społeczeństwo". Specjalista od dużych wywiadów.

Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Zdrowie psychiczne jest polityczne

opinie / Felieton
Już dawno temu pojawiały się głosy, że zdrowie psychiczne jest sprawą polityczną i że nie w mózgu czy w związkach z rodzicami należy szukać jego źródeł.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Nowi właściciele opinii publicznej

opinie / Felieton
Globalna sieć informacyjna oplatająca kulę ziemską składa się w znakomitej mierze z włókien wyplatanych przez trzy wielkie koncerny. To one zatem są de facto nowymi właścicielami opinii publicznej.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Antidotum na schemat

opinie / Felieton
O najnowszej książce Ewy Wanat "Deutsche nasz" pisze Tomasz Stawiszyński.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Z kim warto rozmawiać?

opinie / Felieton
Epoka baniek informacyjnych, fake newsów i rzeczywistości wirtualnej powoduje, że w infosferze krążą na równych prawach naprawdę bardzo dziwaczne przekonania. Dlatego merytoryczna dyskusja z nawet najbardziej „odjechanymi” przekonaniami zdaje mi się nieodzowna.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Dezynwoltura metafizyczna

opinie / Felieton
Mnóstwo rzeczy, które niegdyś działy się na mocy bezwładnych procesów losowych, podlega dzisiaj naszej kontroli. Wkraczamy w epokę, w której o momencie własnej śmierci będziemy w wielu przypadkach decydować sami.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Widmo ortodoksji

opinie / Felieton
Tylko pielęgnując różnorodność, unikając narzucania jednomyślności, odchodząc od wszelkich postaci monoteizmu, kierując się racjonalnością, nie zaś z góry przyjętymi i niekwestionowalnymi hasłami, można choć trochę odrestaurować od środka polską sferę publiczną.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Rozłączność

opinie / Felieton
Takie sytuacje, jak wielka euforia futbolowa w cieniu powolnej śmierci ukraińskiego reżysera Olega Sencowa i niezdolność polityków do jakiejkolwiek w tej sprawie interwencji, odsłaniają niezmierzone morze cynizmu.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Ochrona przed fochem

opinie / Felieton
Nie żyjemy na świecie sami, a inni ludzie nie mają obowiązku ponoszenia emocjonalnych i życiowych kosztów naszych uprzedzeń i błędów poznawczych.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Utopia na odwrót

opinie / Felieton
Teorie spiskowe, z antyszczepionkową mitologią na czele, to współczesne utopie à rebours, rajskie opowieści o dobrobycie i powszechnym szczęściu, tyle że snute za pośrednictwem masywnych zaprzeczeń.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Lepszy świat

opinie / Felieton
Meghan Markle i książę Harry – ta para zdominowała w ostatnim tygodniu właściwie wszystkie pasma medialne, serwisy informacyjne, strony internetowe i programy telewizyjne. Dlaczego? Czyli Rada Mędrców o królewskim ślubie.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Życzenie kresu

opinie / Felieton
Różnica pomiędzy zwolennikami a przeciwnikami legalizacji eutanazji ma w istocie charakter religijny, jest więc przepastnie głęboka, sięga samych źródeł naszego myślenia o życiu i śmierci, o sprawach ze wszech miar ostatecznych. Kiedy mamy do czynienia z różnicą o takiej skali, trudno mieć nadzieję na sensowną wymianę argumentów.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

1 do 25 milionów

opinie / Felieton
Doskonale wiadomo, że lotnictwo jest najbezpieczniejszym środkiem transportu na świecie. Profesor Arnold Barnett z Massachusetts Institute of Technology wyliczył, że w krajach tzw. pierwszego świata, prawdopodobieństwo śmierci w katastrofie lotniczej wynosi wspomniane w tytule 1 do 25 milionów. To oznacza, że, aby zginąć w ten sposób, człowiek musiałby latać raz dziennie przez 68 000 lat.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Alchemia algorytmów

opinie / Felieton
Jak wynika z rewelacji ujawnionych przez Christophera Wylie – a także z licznych doniesień publikowanych w krajowych i międzynarodowych mediach – firma Cambridge Analytica wywarła istotny wpływ na przebieg wyborów w USA w 2016 roku. Jak tego dokładnie dokonała – nie wiadomo.
Czytaj
Astralne przypadki Heleny Bławatskiej

Astralne przypadki Heleny Bławatskiej

kultura / Artykuł
Kim była najbardziej tajemnicza postać wieku pary i elektryczności? Genialną oszustką, wtajemniczoną mędrczynią czy po prostu utalentowaną pisarką? Pyta i o(d)powiada Rada Mędrców – Tomasz Stawiszyński
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Między plecami a powierzchnią pustyni

opinie / Felieton
Brzmi to niczym scenariusz skeczu Monty Pythona, albo przynajmniej jakiejś solidnej, surrealistycznej amerykańskiej komedii z lat 80. Tymczasem nie ma tu nawet grama fikcji. Mike Hughes, 61-letni kierowca z Kalifornii, naprawdę własnoręcznie wystrzelił się w kosmos.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Hipnoza, czyli wrestling

opinie / Felieton
Czyli raz jeszcze o radości upokorzenia w telewizyjnych programach typu reality.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Sucha zaprawa a sprawa polska

opinie / Felieton
Całe życie – zresztą niejedno – można przeżyć w wyobraźni.
Czytaj
Świat dzienny, świat nocny

Świat dzienny, świat nocny

nauka / Artykuł
Czy to, co przeżywamy w snach, faktycznie odsłania jakąś głęboką prawdę, którą na jawie za wszelką cenę próbujemy od siebie odsunąć? Czy ujawnia sieć naszych autentycznych pożądań, w którą jesteśmy sekretnie pochwyceni, choć wydaje się nam zarazem, że pragniemy rzeczy zwyczajnych i mało ekstrawaganckich? Tomasz Stawiszyński
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Samochód w kosmosie*

opinie / Felieton
Według opublikowanego na początku stycznia raportu, sporządzonego przez organizację charytatywną Oxfam, 82 procent wygenerowanego w 2017 roku dochodu trafiło do 1 procenta najbogatszych. Najbiedniejsza połowa ludzkości otrzymała z tego... 0 procent.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Szczyty (i doliny)*

opinie / Felieton
Co nam przychodzi na myśl, kiedy słyszymy o szczytach? Pokonanie samego siebie. Doskonałość, perfekcja, idealność. Zachwyt, olśnienie, absolutna wolność, niezależność. Ale również samotność.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Przekleństwo jednomyślności

opinie / Felieton
Zwróciliście uwagę na to zjawisko? Jakoś szczególnie widoczne chyba przede wszystkim w polskiej debacie publicznej, w gazetach, programach telewizyjnych i radiowych, a wreszcie w dyskusjach na Facebooku czy Twitterze. A mianowicie: coraz silniej i coraz bardziej otwarcie proklamowany dogmat jednomyślności.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Rozpoczynanie od nowa

opinie / Felieton
Wszyscy doskonale wiemy, że nie uda się nam spełnić co najmniej większości noworocznych postanowień. Niemniej jednak z godnym podziwu uporem podejmujemy ich za każdym razem całe mnóstwo.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Znak drogowy (i kierunek, który wskazuje)

opinie / Felieton
Interesuje mnie, w jakim błędzie tkwimy my sami. Czego w sobie nie dostrzegamy. W którym momencie sprzeniewierzyliśmy się – i w którym momencie sprzeniewierzamy się – wartościom, które niesiemy na sztandarach.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Kolonizacja uwagi

opinie / Felieton
O naszą uwagę toczy się prawdziwa wojna. Dookoła jest mnóstwo instytucji zainteresowanych w tym, żebyśmy koncentrowali ją właśnie na ich produktach.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Bóg Facebook Wszechwiedzący

opinie / Felieton
Facebook, największy portal społecznościowy na świecie, wdroży niebawem – najpierw pilotażowo w Australii, a później być może na całym świecie – nową, rewolucyjną praktykę. Jej deklarowanym celem jest poprawa ogólnego poczucia bezpieczeństwa użytkowniczek i użytkowników.
Czytaj
Przed nami nowe średniowiecze?

Przed nami nowe średniowiecze?

społeczeństwo / Wywiad
„Niewykluczone, że już wkrótce każdy będzie mógł sobie wybrać taki świat, w jakim pragnąłby żyć. A technologia wirtualna pomoże mu uzyskać odpowiedni stopień realizmu. To prastary pomysł – wyśnić sobie rzeczywistość, a potem zamieszkać w niej już na zawsze. Czyż nie jest to nęcąca perspektywa?” – mówi prof. Tanya Luhrmann, badaczka współczesnych wiedźm, charyzmatycznych chrześcijan i psychiatrów. Tomasz Stawiszyński
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Deus Ex Machina

opinie / Felieton
Czy można stworzyć Boga?
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Opowieść heroiczna

opinie / Felieton
Wspólnota musi w określony sposób tworzyć własną historię. Do historii pasują wyłącznie odpowiednio oszlifowane posągi. Indywidualne losy, osobista biografia, własne marzenia, potrzeby, cierpienia, nadzieje, lęki, blokady, upadki, rozdarcia, niepewności, ograniczenia i uwikłania – wszystko to musi zostać starannie spiłowane. Tak, żeby powierzchnia była lśniąca i gładka.
Czytaj
Nie-Boski software

Nie-Boski software
Rozmowa z Danielem C. Dennettem

społeczeństwo / Wywiad
Niech pan będzie ostrożny – mówi Daniel C. Dennett, jeden z najważniejszych żyjących filozofów – Ludzka kultura, i jest to jedna z jej najpiękniejszych cech, przypomina język programowania Java. Nieważne, dla jakiego urządzenia został stworzony, można go używać na każdym hardwarze. Mogę swobodnie przekazywać do pańskiej głowy rozmaite idee, używając do tego słów, ale także diagramów czy rysunków. To zmienia umysł. Tomasz Stawiszyński
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Samotność na płaskiej ziemi

opinie / Felieton
Mimo rozwoju nauki, mimo wypracowywania naprawdę precyzyjnych standardów osiągania przekonań uzasadnionych i weryfikowalnych, wciąż jesteśmy skłonni uwierzyć praktycznie we wszystko.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Konserwatyzm gnostyczny

opinie / Felieton
Cokolwiek by się nie działo – wyraźnie już dziś to widzimy – rząd nie zamierza zaprzestać wycinki zainfekowanych przez kornika drukarza drzew w Puszczy Białowieskiej.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Huragan jako kara za wybór Trumpa

opinie / Felieton
Fundamentalizm nie ma jednej barwy, jednej orientacji: bywa prawicowy, lewicowy, konserwatywny, postępowy, zaściankowy, światowy, nacjonalistyczny i kosmopolityczny.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Czas apokalipsy

opinie / Felieton
Nawet koniec świata może spowszednieć, ale tym razem nie może być mowy o obojętności – Rada Mędrców "Przekroju" powraca z felietonem o apokaliptycznych fantazjach zachodniej kultury i ich, czasem całkowicie realnych, skutkach.
Czytaj
Historia się nie skończyła

Historia się nie skończyła

społeczeństwo / Wywiad
„Zaczęliśmy wierzyć, że historia dąży do jakiegoś optymalnego stanu i że to właśnie my znaleźliśmy się w tym szczęśliwym czasie, kiedy został osiągnięty. Ja już w to nie wierzę. Nie jesteśmy sobie nawet w stanie wyobrazić, jak świat będzie wyglądał za dwa albo trzy lata” – z izraelskim psychologiem i politologiem Carlo Strengerem rozmawia Tomasz Stawiszyński
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Felieton, który nie dotyczy polskiej polityki*

opinie / Felieton
Dwie naczelne reguły kierują naszym zachowaniem i doświadczeniem, twierdził Zygmunt Freud. Zasada przyjemności i zasada rzeczywistości. W myśl tej pierwszej, nasze pragnienia dążą do jak najszybszego i bezwarunkowego zaspokojenia. W myśl tej drugiej, psychika stara się rozróżniać sytuacje, kiedy owo zaspokojenie może faktycznie nastąpić oraz takie, w których nic podobnego nie ma szansy się wydarzyć. Chodzi o to, mówiąc w skrócie, żeby nie tracić nadmiernie energii i nie szukać gratyfikacji tam, gdzie nie ma na nią nadziei.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Upokorzenie TV

opinie / Felieton
Gdybyśmy o rzeczywistości wnioskowali na podstawie „Projektu Lady”, „Kuchennych rewolucji”, „Hell's Kitchen” albo „Top Model”, mielibyśmy obraz świata, w którym zasadniczym ludzkim pragnieniem jest pragnienie sukcesu, bogactwa i wygranej. Za te obiekty pożądania trzeba wszakże zapłacić określoną cenę, to znaczy najpierw pozwolić się do woli upokorzyć i poniżyć tym, którzy już wcześniej osiągnęli upragnione apanaże. Nie jest to miłe doświadczenie, ale warto wytrzymać, bo ostatecznie, kiedy samemu osiągnie się szczyty, będzie można robić dokładnie to samo innym.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Sen i śmierć

opinie / Felieton
Co wam się dzisiaj śniło? I czy zastanawialiście się, co to może znaczyć? Bo przecież sny coś znaczą, prawda?
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

O strasznych demonach i dzielnych egzorcystach

opinie / Felieton
Czy istnieje osobowe zło? Szatan oraz legiony jego demonów? Niewidzialnych, acz fundamentalnie realnych istot, obdarzonych podmiotowością, intencjonalnością, osobowością, które, z czystego rozmiłowania w destrukcji, sukcesywnie działają przeciwko wspaniałym boskim dziełom?
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Mrugnięcie Franka Underwooda

opinie / Felieton
Underwood – przebiegły, inteligentny, kalkulujący wszystko na zimno, rozumiejący, że na wszystko jest odpowiedni czas – wydaje się jednak zdecydowanie bardziej atrakcyjną figurą, niż inni znani nam politycy, ci – zazwyczaj mało wyrafinowani – krzykacze o cokolwiek ekscentrycznych fryzurach i tyleż ekscentrycznych pomysłach.
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Ty czy twój mózg?

opinie / Felieton
Współczesne neuronauki, czyli dziedziny, które zajmują się badaniem funkcjonowania ludzkiego mózgu oraz możliwymi konsekwencjami wyników tych badań w różnych obszarach życia społecznego, w istotny sposób samo modyfikują pojęcie odpowiedzialności. Z jakimi konsekwencjami?
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Sprzedawcy szczęścia

opinie / Felieton
Czy można lub trzeba być kowalem własnego losu? Co to znaczy?
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Z perspektywy kosmicznej bakterii

opinie / Felieton
Na odległym satelicie Saturna, w całości pokrytym lodem, w oceanie znajdującym się pod lodową powłoką żyją być może jakieś tajemnicze bakterie...
Czytaj
Bagno wciąga!

Bagno wciąga!

nauka / Wywiad
Z okazji Światowego Dnia Mokradeł przypominamy wywiad o roli tychże w organizmie naszej planety. Z biologiem dr hab. Wiktorem Kotowskim rozmawiał Tomasz Stawiszyński
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Potęga fasady

opinie / Felieton
Rada Mędrców tym razem o serialu „Wielkie kłamstewka”. Uwaga: tego nie przeczytacie w kwartalniku!
Czytaj
Tomasz
Stawiszyński
Tomasz Stawiszyński

Potrzeba zrozumienia

opinie / Felieton
Żeby więc w ogóle zorientować się, co się z nami dzieje, kim jesteśmy, jakie wartości są dla nas istotne, w którym kierunku chcemy iść, a z którego przyszliśmy, oraz co z tego wynika – musimy poszukiwać zrozumienia. Co to znaczy? Pyta i odpowiada Rada Mędrców "Przekroju".
Czytaj
Gniew a sprawa polska

Gniew a sprawa polska

społeczeństwo / Wywiad
Ludzie wykluczeni powinni mieć dobrą pamięć – filozofka Martha Nussbaum rozmawia z Tomaszem Stawiszyńskim o tym, jak dbać o delikatną roślinę liberalnej demokracji i dlaczego przedkłada reformowaną synagogę nad protestancki zbór. Tomasz Stawiszyński