Page 18FCEBD2B-4FEB-41E0-A69A-B0D02E5410AERectangle 52 Przejdź do treści

Czas ucieka – „Przekrój” czeka!

W zimowym „Przekroju” przenosimy się do Lewantu! Smakujemy libańskie jedzenie, podziwiamy Aleppo i zastanawiamy się nad Tel Awiwem. Poza tym sprawdzamy, co para noblistów z ekonomii Duflo i Banerjee mówią o światowym ubóstwie. Opisujemy Gaję i jej twórcę Jamesa Lovelocka. Naprawdę dużo piszemy też o tym, dlaczego warto się tulić (nie tylko w zimie). I do tego: niedźwiedzie – białe, brunatne i czarne, nabiał i warzywa, a także przyroda w plenerze i w muzeum.

Już jest nowy „Przekrój”!

196 stron do czytania przez trzy miesiące. „Przekrój” w nowym formacie jest wygodniejszy do przeglądania i idealnie mieści się w skrzynce pocztowej. Zamów i ciesz się lekturą – tylko tutaj w niższej cenie. Sprawdź!

Przekrój
To nie przypadek, że chorych i kobiety w połogu od wieków raczono owsiankami. Owies to superfood, ...
2021-12-10 09:00:00
Tajniki Dominiki

Trawa nad trawami
Owies nie tylko dla koni

ilustracja: Daniel de Latour
Trawa nad trawami
Trawa nad trawami

Cechą spajającą wszystkie superfoody jest prozdrowotne oddziaływanie na cały organizm człowieka. A owies to coś, co wpływa wyjątkowo korzystnie także na zdrowie… konia.

Czyta się 3 minuty

Niegdyś w systematyce botanicznej przypisywany był do rodziny traw zwanej Gramineae, teraz nazywa się ona Poaceae, czyli wiechlinowate. Wśród wiechlinowatych większość to rośliny uprawne, tak jak Avena sativa, czyli nasz bohater – owies zwyczajny. Pochodzi on prawdopodobnie z Azji Południowej, jego rodzimym kuzynem jest owies głuchy zwany owieskiem (Avena fatua). (Nazywano go tak, zanim zdrabnianie stało się plagą narodową). Owiesek to uważany za chwast antropofit (gatunek obcy na danym terenie).

Ziarno owsa zawiera 60% skrobi, polisacharydy i celulozę. A także związki białkowe – w tym gliadynę, aweninę, awenolinę – oraz lipoproteiny, aminokwasy, peptydy i sterole, kwasy tłuszczowe, saponiny, witaminy z grupy B (B1, B2, B6), kwas pantotenowy, witaminę E, kwas fitynowy, sole mineralne i rozpuszczalną w wodzie krzemionkę. Ziarno otrzymane po omłóceniu dojrzałego i suchego owsa odtłuszcza się na specjalnych maszynach, a następnie prasuje – w ten sposób powstają płatki, które mają taki sam skład i działanie jak ziarno. Ku mej wielkiej radości stare dobre płatki górskie Młynów Stoisław (sprzedawane niezmiennie w papierowej torbie) doczekały się wersji bio – owies pochodzi z certyfikowanych upraw.

Owies dobrze działa na błony śluzowe i aktywizuje hormony, ma również właś­ciwości wykrztuśne. Ułatwia przemianę materii i obniża poziom cholesterolu we krwi dzięki zawartości związków z grupy steroli i beta-glukanów (grupy te utrudniają wchłanianie cholesterolu z pokarmu). Badania potwierdziły też jego kojący wpływ na układ nerwowy: napary i nalewka z ziela stosowane są w stanach wyczerpania nerwowego i bezsenności. Przy półpaścu owies obniża poziom kwasu moczowego, wskazany jest także jako środek dietetyczny dla chorych na cukrzycę. Pozytywnie wpływa na stan narządów wewnętrznych oraz skóry, włosów i paznokci. Rozpuszczalna w wodzie krzemionka wydalana z moczem pełni funkcję koloi­dów ochronnych, utrudniając tworzenie się kamieni moczowych poprzez przeciwdziałanie krystalizacji składników mineralnych w drogach moczowych. Ponadto owies osłabia czynność tarczycy.

Zamów prenumeratę cyfrową

Z ostatniej chwili!

U nas masz trzy bezpłatne artykuły do przeczytania w tym miesiącu. To pierwszy z nich. Może jednak już teraz warto zastanowić się nad naszą niedrogą prenumeratą cyfrową, by mieć pewność, że żaden limit Cię nie zaskoczy?

Medycyna ludowa uznaje natomiast kleik owsiany za specyfik zwiększający popęd płciowy. Wierzono przy okazji, że to środek odmładzający, zapobiegający przedwczesnemu starzeniu się. A ponieważ wiara czyni cuda, wciąż zaleca się go rekonwalescentom wracającym do sił po długich chorobach.

Dodajmy jeszcze balneoterapeutyczne działanie owsa, stosowane w leczeniu reumatyzmu, artretyzmu, w chorobach nerek oraz całej palecie chorób skórnych – od trądziku przez świąd do łojotoku. Do tego celu używamy słomy owsianej, czasem z dodatkiem ziaren. Przygotowujemy bogaty w krzemionkę odwar i zanurzamy się w nim. Takie kąpiele uśmierzają ból.


Kto końskie zdrowie pragnie mieć…

 

Owsianka na zimowo

Brak świeżych owoców może zniechęcać do szarej i smutnej owsianej masy. Nie pomijajmy jednak owsianki w zimowym jadłospisie, bo to idealny posiłek o tej porze roku (i każdej innej). Spróbujcie wersji o intensywnie orzechowym, słodkim smaku. Do zalanych na noc – wodą lub mlekiem (najlepiej owsianym!) – płatków dodajcie łyżkę masła orzechowego i łyżkę miodu. Rano podgrzejcie, nie gotujcie, posypcie orzechami albo i nie. Zdrowiej i pyszniej już się nie da.

zdjęcie: Marco Verch/Flickr (CC BY 2.0)
zdjęcie: Marco Verch/Flickr (CC BY 2.0)

Domowe mleko owsiane

Dostępność napojów roślinnych w sklepach cieszy, ale radość jest jeszcze większa, gdy przyrządzimy taki własnoręcznie. W przypadku mleka owsianego cały proces trwa kilka minut. Trzy łyżki stołowe płatków zalewamy szklanką zimnej wody, dodajemy szczyptę soli i opcjonalnie łyżeczkę miodu, a na koniec miksujemy blenderem. Przecedzamy przez bardzo drobne sito lub ściereczkę. Gotowe! Dla ciekawskich lub zapominalskich: jeśli dłużej potrzymamy mleko w lodówce, zacznie fermentować. To rarytas dla wtajemniczonych.

Data publikacji:

okładka
Dowiedz się więcej

Prenumerata
Każdy numer ciekawszy od poprzedniego

Zamów już teraz!

okładka
Dowiedz się więcej

Prenumerata
Każdy numer ciekawszy od poprzedniego

Zamów już teraz!