pixel Page 18FCEBD2B-4FEB-41E0-A69A-B0D02E5410AERectangle 52 Przejdź do treści

Szanowni Państwo!

Chcielibyśmy – na tyle ile to możliwe – umilić Państwu ten trudny czas, dlatego w dniach 20 marca - 13 kwietnia udostępniamy wersję cyfrową wiosennego numeru bezpłatnie. Zapraszamy do czytania i słuchania audio z bieżącego numeru! Przeczytaj wiosenny numer

W związku z zamknięciem wielu punktów sprzedaży prasy, zapraszamy do kupienia papierowej wersji numeru wiosennego w cenie okładkowej, bez dodatkowych kosztów przesyłki. Kup wiosenny numer

Przekrój
Człowiek produkuje wewnątrz siebie morfinę – oczywiście na własny użytek. Do organizmu uwolnić ...
2020-03-20 10:00:00
kultura fizyczna

Euforia z wewnętrznej morfiny

ilustracja: Igor Kubik
Euforia z wewnętrznej morfiny
Euforia z wewnętrznej morfiny

Człowiek produkuje wewnątrz siebie morfinę – oczywiście na własny użytek. Do organizmu uwolnić ją może sport. Dużo sportu, jak się okazuje.

Czyta się 5 minut
Czyta Paweł Ciołkosz

„Wysiłek fizyczny powoduje powstawanie endorfin – hormonów szczęścia. Nic tak nie działa na dobre samopoczucie jak zmęczenie i porządny wysiłek” – słyszysz to od lat, ale jednak za każdym razem, gdy już zostaniesz zmuszony do wysiłku, nie czujesz zastrzyku energii i szczęścia? Chcesz spać i odpocząć, a nie skakać z radości? Zastanawiasz się, co z tobą jest nie tak? A może coś nie tak jest z teorią o wysiłku dającym szczęście?

Czym są te mityczne endorfiny? Przede wszystkim to skrót – pełna nazwa brzmi „endogenne morfiny” i jest to grupa hormonów peptydowych odpowiedzialnych za stany euforyczne, zadowolenie z siebie i dobre samopoczucie. Faktycznie określa się je jako „hormony szczęścia”. Mają bliźniacze działanie do niektórych opioidów – głównie do morfiny, od której pochodzi nawet ich nazwa: endorfina, czyli wewnętrzna morfina. W przeciwieństwie jednak do narkotyku hormony są wydzielane i produkowane przez organizm. Wśród fizjologów oraz innych naukowców trwają dyskusje, czy – podobnie jak narkotyki – endorfina silnie uzależnia fizycznie i psychicznie.

Do bodźców, które wywołują wydzielanie endorfin, naukowcy zaliczają m.in. śmiech, orgazm (jest to najskuteczniejsza metoda – produkcja endorfin wzrasta aż o 200%), czekoladę, niektóre substancje psychoaktywne, ale też niedotlenienie, akupunkturę oraz pewne pikantne przyprawy, np. u szczurów nawet niewielka ilość papryczki chili powoduje wydzielanie hormonu szczęścia. Przede wszystkim za naszą wewnętrzną morfinę odpowiedzialny ma być jednak wysiłek fizyczny. Tak przynajmniej od lat 70. poprzedniego wieku powtarzają nam naukowcy.

Dziś większość specjalistów twierdzi, że – owszem – uczucie szczęścia powstaje wskutek wysiłku, ale musi to być długotrwały, przynajmniej godzinny, jednostajny wysiłek, gdy organizm pracuje bardzo intensywnie (tętno na poziomie 80–90%). Innymi słowy, zastrzyk endorfin nie powstanie w siłowni, gdzie krótkie i intensywne momenty pracy przerywane są chwilami odpoczynku; raczej nie na basenie, chyba że jesteś, szanowny Czytelniku, na poziomie szybkiego godzinnego pływania bez chwili przerwy; nie podczas uprawiania jogi, gdy intensywność pracy organizmu jest zbyt niska; nie na ściance wspinaczkowej i raczej nie w czasie gry w piłkę nożną, koszykówkę czy siatkówkę, bo to też ciąg­łe przyśpieszenia, ale i chwile odpoczynku, gdy intensywność maleje.

Czytelniczko, Czytelniku,

Chcielibyśmy – na tyle ile to możliwe – umilić Państwu ten trudny czas, dlatego w dniach 20 marca - 13 kwietnia udostępniamy wersję cyfrową wiosennego numeru bezpłatnie dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub załóż konto już teraz aby czytać i słuchać artykułów z bieżącego numeru!

Data publikacji:

Piotr Żelazny

Rocznik 1982. Od 1983 r. chciał być dziennikarzem sportowym, dlatego mógł sobie pozwolić na luksus studiowania filozofii. Założyciel, pomysłodawca, pisarz, wydawca i redaktor naczelny „Kopalni – sztuki futbolu”, niezależnego magazynu piłkarskiego.

okładka
Dowiedz się więcej

Prenumerata
Każdy numer ciekawszy od poprzedniego

Zamów już teraz!

okładka
Dowiedz się więcej

Prenumerata
Każdy numer ciekawszy od poprzedniego

Zamów już teraz!