Page 1Rectangle 52 Przejdź do treści
Paulina Wilk

Rój nowinek spłoszył ducha

Rój nowinek spłoszył ducha
Duchowe życie zwierząt
Peter Wohlleben, tłum. Ewa Kochanowska
Duchowe życie zwierząt
Wydawnictwo Otwarte, 2017

Niemiecki leśnik Peter Wohlleben zrobił furorę książką o sekretach, jakie przed bywalcami lasów i ogrodów kryją rośliny – komunikujące się i aktywniejsze, niż sądzimy. Teraz poszedł za ciosem i studiuje Duchowe życie zwierząt. Niestety, studiuje pobieżnie. Wysycił książkę mnóstwem anegdot i ciekawostek zaczerpniętych i z badań naukowych, i z własnych obserwacji przygarniętych psów czy królików. Ale w natłoku informacji trudno doszukać się sugerowanej w tytule głębi i ducha. Wohlleben posiada wiedzę, ale i talent prześlizgiwania się od jednego chwytliwego stwierdzenia do kolejnych spektakularnych danych. Na każdą z zalet książki przypada jakaś słabość. Choćby język – jest dynamiczny, przystępny, bezpretensjonalny. A jednocześnie pełen uproszczeń i starań o „fajne” sformułowania.

Autor nie tyle podaje nam nową wiedzę, nie tyle komplikuje dotychczas znany obraz świata, ile wyświetla go z „mało używanej” perspektywy, przypisując zwierzętom podobieństwo do nas. Pisze o tym, czy kochają, kradną, oszukują, planują przyszłość.

I znów iluzja – wydaje się, że książka zaprasza do zachwytu nad naturą, ale niemal wszystkie istnienia opisane zostały przez swoiste podobieństwo do ludzi, a więc to człowiek pozostał w centrum.

Kto szuka zwartej i lekko podanej wiedzy, znajdzie tu rój powodów do zadowolenia. Czytelnikom zainteresowanym bardziej wnikliwymi rozważaniami nad duchowością istot żywych polecam jednak pisma Świętego Franciszka, encykliki jego imiennika – obecnego papieża albo obejrzenie jakiegokolwiek filmu z udziałem Davida Attenborough, arcymistrza przyrodniczych narracji, który w pospolitym żuku potrafi dostrzec Don Kichota.

   
 

Data publikacji:

Paulina Wilk

Paulina Wilk

Redaktorka działu kultury w kwartalniku „Przekrój”, pisarka i publicystka zajmująca się literaturą i problematyką rozwoju globalnego. Opublikowała m.in. „Lalki w ogniu” o Indiach współczesnych oraz „Pojutrze. O miastach przyszłości”, a także serię bajek o misiu Kazimierzu dla dzieci niezupełnie dorosłych. Współtworzy Fundację „Kultura nie boli”, centrum literackie Big Book Cafe oraz międzynarodowy festiwal czytelniczy Big Book Festival.