Page 18FCEBD2B-4FEB-41E0-A69A-B0D02E5410AERectangle 52 Przejdź do treści

Takiego numeru jeszcze nie było!

W zimowym „Przekroju” honorowym gościem jest szalona, nadprzyrodzona, wspaniała – ludzka wyobraźnia. Poza tym: szamanizm współczesny, starożytny i zwierzęcy. Jurodiwi i futuryści. Wstyd, który nas ogranicza, i ten drugi, który jest nam potrzebny. Rosja – ale ta prawdziwa. I specjalnie na nowy rok: żegnamy nawyki i szukamy ciszy w głowie.

Kup „Przekrój” na zimę!

196 stron do czytania przez trzy miesiące! „Przekrój” w nowym formacie jest wygodniejszy do przeglądania i idealnie mieści się w skrzynce pocztowej. Zamów i ciesz się lekturą – tylko tutaj w niższej cenie. Sprawdź!

Strona główna

kup

5CE2CBFB-D15D-4316-B6C8-4B0016DB034D
Przekrój na dziś

Czytaj
Wylicytuj rysunek Marka Raczkowskiego na aukcji WOŚP
Przekrój poleca

Wylicytuj rysunek Marka Raczkowskiego na aukcji WOŚP
Finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy już 30 stycznia!

przekrój poleca / Artykuł
„Kosmita i drzewo” to jeden z naszych ulubionych rysunków, które Marek Raczkowski narysował dla „Przekroju”. Nie było wątpliwości – to właśnie on powinien trafić na aukcję Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy! Przekrój 

2022-01-29
Czytaj
Książki Olgi Tokarczuk w pigułce

Książki Olgi Tokarczuk w pigułce

Do czytania / kultura
Dla wszystkich osób, które nie mogą doczytać do końca książek noblistki, skrócił Grzegorz Uzdański
Czytaj
Pismo, czyli przekonania o wolności
nie do wiary

Pismo, czyli przekonania o wolności

Do czytania / społeczeństwo
Posługiwanie się pismem jest jednym z popularnych kryteriów odróżniania ludów „cywilizowanych" od „pierwotnych". Dopiero pismo umożliwia wielkie osiągnięcia intelektualne, pozwala kumulować informacje i doświadczenia, bez ograniczeń jednostkowej pamięci. Wyobrażamy sobie, że rozwój wielkich cywilizacji byłby niemożliwy bez tego wynalazku. Gdy jednak bliżej przyjrzymy się tym przekonaniom, okazują się one mniej uzasadnione – pisze Tomasz Wiśniewski
Czytaj
Niebieski flakon
Opowiadanie

Niebieski flakon

Kwartalnik / kultura
Dziś elfy rzadko spotykają się z ludźmi. Kiedyś jednak bywało inaczej. Islandzką opowieść ludową bez morału przedstawia Jón Árnason
Czytaj
Krzyżówka z kociakiem nr 756/1959

Krzyżówka z kociakiem nr 756/1959

różności / Krzyżówki
Rozrywka zdrowa i tania!
Czytaj
Terapia biwakowa
aeon

Terapia biwakowa

Kwartalnik / kultura
Z powodu choroby musiała opuścić Manhattan. Życie poza cywilizacją przyniosło jej uzdrowienie. Poznajcie historię dziennikarki Jill Neimark

Czytaj
Wspominając przyszłość

Wspominając przyszłość
Nostalgia, hauntologia i widma Internetu

Do czytania / społeczeństwo
Co łączy popową artystkę Duę Lipę z filozofem Jacques’em Derridą?Zainteresowanie pewnym rodzajem nostalgii, która splata ze sobą przeszłość, teraźniejszość i przyszłość. Enis Yucekoralp
Czytaj
Takiego numeru jeszcze nie było!

Takiego numeru jeszcze nie było!

Kwartalnik
Kliknij, aby przeczytać zimowy numer kwartalnika.

Czytaj
Artefakt Miłosza
uwaga na klimat

Artefakt Miłosza

Do czytania / społeczeństwo
W wierszu Czesława Miłosza „I świeciło to miasto” podmiot liryczny mierzy się ze stratą. Ten utwór pomaga nam też oddać się solastalgii, czyli żałobie nad środowiskiem. Anna Mitchell
Czytaj
Sztuka negatywnego podejścia, czyli jak odrzucić pozytywne myślenie
zdrowe życie

Sztuka negatywnego podejścia, czyli jak odrzucić pozytywne myślenie

Do czytania / społeczeństwo
Filozofia tzw. pozytywnego myślenia jest dziś wszędzie – szczególnie w mediach społecznościowych ludzie otaczają się z przyjemnością motywującymi hasłami. Negatywne myślenie ma rozmaite zalety – o ile praktykuje się je w sposób odpowiedzialny. Przekonuje o tym Enis Yucekoralp

Czytaj
Od lat nie jedliśmy gruszek
zdrowe życie

Od lat nie jedliśmy gruszek

Do czytania / społeczeństwo
Lockdown przypomniał nam o porzuconym udziale w czymś innym, bardzo ważnym, do czego zgubiliśmy w ostatnich latach dostęp. Zapomnieliśmy, że istotą życia jest codzienność, o czym pisała w sposób pełny, kontekstowo prawie kompletny, Joanna Brach-Czaina w „Szczelinach istnienia” – przypomina Kamila Dzika-Jurek
Czytaj
Krzyżówka z kociakiem (nr 927/1967 r.)

Krzyżówka z kociakiem (nr 927/1967 r.)

Rozrywka / Krzyżówki
Sprawdź, czy w tej krzyżówce istnieją proste odpowiedzi.

Czytaj
W poszukiwaniu dzikiej rozkoszy

W poszukiwaniu dzikiej rozkoszy

Kwartalnik / społeczeństwo
Zaznanie niczym niezakłóconej dziczy to dziś najdroższa fantazja homo sapiens. Autorką eseju jest Paulina Wilk
Czytaj
Obrazek
Igor Kubik
Różności / Ilustracje
Czytaj
Moje trzy życzenia
archiwum

Moje trzy życzenia

Do czytania / kultura
Z okazji urodzin znakomitego polskiego pisarza przypominamy opublikowany na łamach „Przekroju” esej. Stanisław Lem
Czytaj
Memem w zgredów

Memem w zgredów

Kwartalnik / społeczeństwo
Buntujcie się! – mówią im dorośli. – Macie przebudować świat! Odpowiedzią młodych jest jednak nowa etyka łagodności. Paulina Wilk

Czytaj
Sprawozdanie z raju

Sprawozdanie z raju

Do czytania / kultura
Czy naszym światem wciąż rządzi reguła wykluczenia? O spotkaniu z Innym, nieustannym byciu w drodze i poczuciu odosobnienia w twórczości Johna Maxwella Coetzee’ego pisze Łukasz Saturczak

Czytaj
Lasy fantasy

Lasy fantasy

Kwartalnik / nauka
Wszystkie wielkie dzieła – czy to filmowe, czy literackie – mają swój dziki las. Wszystkie wielkie kultury obcowały z dziką przyrodą. Jej praobraz drzemie w pamięci zbiorowej, zaszczepiany tam wraz z bajkami i baśniami. Michał Książek
Czytaj
Bez końca
muzyka

Bez końca

Do czytania / nauka
Przejawem geniuszu kompozytora jest świadoma lub nieświadoma racjonalizacja emocji. O muzyce i o nauce pisze Bassem Akiki

Czytaj
Make America Rage Again

Make America Rage Again

Do czytania / społeczeństwo
Ludzie na całym świecie marzą o Ameryce i wyobrażają sobie nie wiadomo co, że jeansy, Nike, whiskey, super samochody, wielkie domy, a wszystko to na bogato jak z „Dynastii” albo reklamy Snickersa. Tylko że „american dream” już dawno spłynął ściekową kratką wraz z niedopałkami Cameli bez filtra wyrzucanymi na ulice miast – pisze Anna Wyrwik
Czytaj
Dziwolągi i potwory
film

Dziwolągi i potwory

Do czytania / kultura
Czyli o ludzkiej fascynacji zdeformowanym, okaleczonym ciałem i o tym, jak było ono widoczne w kulturze XX w. pisze Tomasz Bohajedyn

Czytaj
Zminimalizować błąd
Przekrój poleca

Zminimalizować błąd

przekrój poleca / Esej
Czyli o tym, dlaczego filmik z kłótnią ekspertów to najlepsze, co nam dała „Wielka gra”? Na to pytanie próbuje odpowiedzieć autorka, ale jej wnioski mogą podlegać renegocjacjom, ponieważ dziś, 23 października w Rotacyjnym Domu Kultury, w ramach Festiwalu Myśli Abstrakcyjnej odbędzie się dyskusja na ten temat. Olga Kołakowska
Czytaj
Historia pewnej apokalipsy
uwaga na klimat

Historia pewnej apokalipsy

Do czytania / społeczeństwo
Lekceważąc wczorajsze troski, popełniamy metodologiczny grzech prezentyzmu. Nie ma dobrych powodów, by uznać, że jesteśmy dziś bardziej rozgarnięci niż nasi niedawni przodkowie i że – mając te same dane – doszlibyśmy do zasadniczo innych strachów i lepszych kalkulacji. Pisze Tomasz Majeran

Czytaj
Odpowiedzialność jest sexy. Wolność w książkach Edwarda St. Aubyna

Odpowiedzialność jest sexy. Wolność w książkach Edwarda St. Aubyna

Do czytania / kultura
"Wychowanie i doświadczenia Edwarda St. Aubyna, autora m.in. cyklu powieści Patricku Melrosie, są dalekie od moich, a jednak mam poczucie, że on pisze o mnie. O mnie i o każdym z nas – jako że każdy z nas boryka się z jakąś raną, cierpieniem”. O wolności w książkach tego brytyjskiego autora pisze Agnieszka Drotkiewicz
Czytaj
Wojna jest wieczna – zapiski wojenne Izaaka Babla i Michaela Herra

Wojna jest wieczna – zapiski wojenne Izaaka Babla i Michaela Herra

Do czytania / kultura
Wojna polsko-bolszewicka i wojna w Wietnamie nie mają ze sobą nic wspólnego. Odległe daty: 1920 i 1962–1975, inny kontekst polityczny, różne kontynenty, broń i strategie militarne. Tym, co je jednak łączy, byli korespondenci wojenni, którzy z pola bitwy przywieźli mroczne mitologie, przerażające, dzisiaj już legendarne opowieści, antyeposy. Rolą dowódców jest tutaj nie ograniczanie przemocy, ale jej wzmacnianie, polityka wojenna realizuje się przez wykorzystanie niskich instynktów, grabieże, gwałty, pogromy. Pisze Paulina Małochleb 

Czytaj
Proces sądowy, czyli spektakl z udziałem widowni

Proces sądowy, czyli spektakl z udziałem widowni

Do czytania / kultura
Teatralność procesu sądowego w reportażach Łazarewicza i Seidler, czytanych dzisiaj, służy przede wszystkim ujawnieniu tego, czego nie widać było w działaniach postaci, ich naświetlonych i uświadomionych motywacjach. Perspektywa autorów, łącząca się ze spojrzeniem czytelnika, pokazuje bowiem to, czego ówczesny system prawny nie był często świadom, albo to, co w opisywanym okresie stanowiło normę. O książkach „Koronkowa robota. Sprawa Gorgonowej” i „Pamiętajcie, że byłem przeciw. Reportaże sądowe” pisze Paulina Małochleb 
Czytaj
Holocaust łapie za serce

Holocaust łapie za serce

Do czytania / kultura
Teksty, w których widać wyraźnie kicz Zagłady, usuwają w cień ludobójstwo i opowiadają o postaciach w pewien sposób wyjątkowych. Pisze Paulina Małochleb 

Czytaj
Ślady

Ślady

Do czytania / kultura
Jeśli sama fotografia jest w stanie w świecie szumów i nasyconych znakami obrazów odnaleźć swój język „tuż obok”, to i takie pisanie o fotografii, jakie uprawia Wojciech Nowicki, ma oczywisty sens. Autor nazywa książkę „Tuż obok” „małą encyklopedią przemocy”, ale leksykon to jednak nietypowy, bo zarówno wojny, jak i samych aktów przemocy nierozerwalnie z nią związanych tu niewiele. Pisze Łukasz Saturczak
Czytaj
Bociany wracają
Destroix

Bociany wracają

Do czytania / kultura
Wiecie, że Stary wygrał swoją sprawę, że dosłownie WYGRAŁ ŻYCIE, bo bez tej wygranej raczej by już nie żył. Wiecie, że wygrał, ale może JAK nie wiecie. Jak oni to zrobili, Rada Artystyczna? Zwycięstwo Starego Teatru nad śmierciożercami fetuje Maciej Stroiński

Czytaj
Piękna katastrofa

Piękna katastrofa

Kwartalnik / kultura
Niepokojące jest to, że w odróżnieniu od polityki sztuka radzi sobie z uchodźcami doskonale. O filmie „Human Flow” chińskiego artysty Ai Weiweia pisze Stach Szabłowski
Czytaj
Z czyśćca homoseksualistów

Z czyśćca homoseksualistów

Do czytania / kultura
Trzy książki, dwa totalitaryzmy, jeden wróg. Odkrywają nieznany nam los homoseksualistów w XX wieku, poddawanych przemocy, naciskom, inwigilacji, poniżanych i „leczonych”. Płacących wysoką cenę za miłość i płacących miłością za szansę na przeżycie. Po wojnie ich cierpienia uznano za mniej liczące się, niepasujące do pożytecznego politycznego schematu. Pisze Paulina Małochleb 

Czytaj
Literatura nigdy nie wystarcza

Literatura nigdy nie wystarcza

Do czytania / społeczeństwo
Austriacy wcale nie byli „pierwszymi ofiarami Hitlera”, Szwajcarom nigdy nie udało się zachować czystych rąk, a Węgrzy zatruli się historią. Tak można streścić dwa tomy esejów o historii 1945 roku i rozliczeniach powojennych – Sachy Batthyany’ego i Moniki Muskały. Pisze Paulina Małochleb 
Czytaj
Sny, seks i duchowość

Sny, seks i duchowość

Do czytania / społeczeństwo
Sny to jedno z ważnych narzędzi, z których korzystać mogą osoby poszukujące wewnętrznego, zindywidualizowanego przewodnictwa duchowego – o roli snu w życiu jednostki i społeczności pisze Bartosz Samitowski

Czytaj
Piłka nożna nie istnieje, ale ma się dobrze
kultura fizyczna

Piłka nożna nie istnieje, ale ma się dobrze

Do czytania / społeczeństwo
Kiedy w 1973 r. FC Barcelona kupił Johana Cruyffa od Ajaksu Amsterdam, po raz pierwszy w historii piłkarskich transferów zbliżono się do magicznej kwoty miliona funtów. Dziewięć lat później Katalończycy musieli zapłacić za słynnego Diega Maradonę już ponad trzy razy więcej. Jednak dopiero transfer Neymara, który kosztował Paris Saint-Germain 222 mln euro, ukazał całe szaleństwo współczesnego futbolu. Dawid Szkoła
Czytaj
Lepsze jutro już za zakrętem

Lepsze jutro już za zakrętem

Do czytania / społeczeństwo
Polski produkt krajowy, w przeliczeniu na mieszkańca, tylko w ostatnich 25 latach zwiększył się czterokrotnie. Ta eksplozja produktywności nie doprowadziła jednak do powszechnego wyzwolenia spod przymusu pracy. Wręcz przeciwnie. Badania wskazują, że z dekady na dekadę pracujemy coraz więcej, a czasu wolnego mamy coraz mniej. Jędrzej Malko

Czytaj
Podróż pierwsza, do Bierawy, Landzmierza i Ciska, rodzinnych miejscowości przodków Marthy Twardoch z domu Syrzisko

Podróż pierwsza, do Bierawy, Landzmierza i Ciska, rodzinnych miejscowości przodków Marthy Twardoch z domu Syrzisko

Do czytania / kultura
„Więc węszę. I nie wiem po co. A jednak szukam. I próbuję zrozumieć, co doprowadziło do tego, że pojawiłem się na świecie, ja jako ja, ja taki jak ja. Aby uwierzyć chociaż na chwilę, że nie tylko ja sam siebie ukształtowałem, ale ukształtowali mnie też inni, nawet ci, których nie pamiętam i których nikt już nie pamięta” – pisze Szczepan Twardoch
Czytaj
Geosmina

Geosmina

Kwartalnik / nauka
Biologia przeplata się z historią, językoznawstwo z chemią. Taką literaturę tworzy tylko Michał Książek

Czytaj
Po co pisarka staje na głowie
Dla głowy i ciała

Po co pisarka staje na głowie

Kwartalnik / kultura
Na początku joga nie była dla mnie niczym więcej niż dobrą gimnastyką i skutecznym lekarstwem na duszący, zawodowy stres. Tylko z jogą jest tak, że jeśli praktykujesz ją odpowiednio często, to czy chcesz tego, czy nie, zaczynają się z tobą dziać rzeczy, które trudno ci opisać słowami. Katarzyna Tubylewicz
felietony
Czytaj
Miha
Mazzini

Nie poddawaj się

Czytaj

Powrót do strefy komfortu

Magdalena
Róża
Skoczewska
Czytaj
Julia
Fiedorczuk
Julia Fiedorczuk

Więcej niż to jedno zdanie

Uwaga na klimat

Czytaj
Słomiaki i samogrzeje
uwaga na klimat

Słomiaki i samogrzeje
Jak budować (prawie) bez betonu?

Do czytania / społeczeństwo
O budownictwie naturalnym i jego wpływie na naszą planetę z trenerem Budownictwa Słomianego, Przemkiem Rajem – rozmawia Aleksandra Kozłowska
Czytaj
Płonie tajga
uwaga na klimat

Płonie tajga

Kwartalnik / nauka
Pożary trawią tajgę od dawna, ale ostatnie trzy lata były pod tym względem rekordowe. Co zrobić, by z syberyjskich lasów nie pozostały jedynie zgliszcza? Michał Książek
Czytaj
Zielony biznes
uwaga na klimat

Zielony biznes

Do czytania / społeczeństwo
Żyjemy w świecie, w którym jedną z nadrzędnych wartości jest dbanie o naszą planetę. Możemy robić to na różne sposoby, m.in. zmieniając nasze nawyki konsumenckie na bardziej ekologiczne. Także firmy podkreślają w reklamach walory ekologiczne swoich produktów. Ale komu naprawdę wierzyć, a kogo lepiej wziąć pod lupę? Zastanawia się Katarzyna Rodacka
Czytaj
Co po wzroście?
uwaga na klimat

Co po wzroście?

Kwartalnik / społeczeństwo
Co to znaczy: żyć dobrze? I czy jest to osiągalne, gdy żyjemy pod jarzmem kapitalizmu? Jeśli nie on, to co? Z Wojciechem Mejorem, aktywistą i edukatorem, rozmawia Katarzyna  Michalczak

Audio

Zobacz
Oto czynię wszystko nowe ♫
Artykuł z Kwartalnika

Oto czynię wszystko nowe ♫

Media / Audio
Miał być prawnikiem, a został artystą. Największy przełom w życiu Kandinskiego dokonał się wtedy, gdy zrozumiał, że sztuka nie musi odwzorowywać przedmiotów, a mimo to pozostaje przesycona duchowością.
Zobacz
Czarnoksiężnik z krainy psychoanalizy ♫
Artykuł z Kwartalnika

Czarnoksiężnik z krainy psychoanalizy ♫

Media / Audio
Bruno Bettelheim, psychoterapeuta dziecięcy, chciał leczyć baśniami, troską i dobrocią. W jego szpitalu psychiatrycznym nie było krat w oknach, mali pacjenci mieli zdrowieć w miłej atmosferze, spokojnie wracać do sił. Opowieść o dobrym doktorze brzmi jak bajka. I kto wie – być może nią była.
Zobacz
Umysł zmyśla ♫
Artykuł z Kwartalnika

Umysł zmyśla ♫

Media / Audio
Wyobraźnia nie tylko jest podstawą myślenia o przyszłości, ale także bierze udział w przywoływaniu wspomnień. Innymi słowy, nikt nigdy nie może mieć całkowitej pewności, że to, co pamięta, zdarzyło się naprawdę. Potwierdzają to liczne badania, kryminalne śledztwa i jedna bezkompromisowa kognitywistka.
Zobacz
Obraz, jaki jest, (nie) każdy widzi ♫
Artykuł z Kwartalnika

Obraz, jaki jest, (nie) każdy widzi ♫

Media / Audio
Czy umiemy twórczo odczytywać obrazy, czy też wolimy doszukiwać się w nich tego jedynego zamysłu artysty, o którym do znudzenia mówiono nam w szkole? Porzućmy pseudowyobraźnię na rzecz wyobraźni buntowniczej.

Group 2

Czytaj
Zimna woda spokoju doda
zdrowe życie

Zimna woda spokoju doda

Do czytania / społeczeństwo
Morsowanie morsowaniu nierówne. W metodzie Wima Hofa nie chodzi tylko o to, by wejść do lodowatej wody. To praktyka z kategorii ucieleśnienia, bycia obecnym. Wtedy naprawdę tego doświadczamy i korzystamy, by ostatecznie być silnymi, zdrowymi i szczęśliwymi. Z Andrzejem Hrycajem, instruktorem metody Wima Hofa rozmawia Maria Hawranek
Czytaj
Czas goni nas
Głos stoika

Czas goni nas

Do czytania / społeczeństwo
„W listopadzie obchodziłem »połówkowe urodziny« i zebrałem z tej okazji garść refleksji”. O policzalnych latach życia pisze Piotr Stankiewicz
Czytaj
Karuzela z hormonami

Karuzela z hormonami

Kwartalnik / nauka
Hormony to szare eminencje naszego organizmu. Regulują nastrój, odpowiadają za rodzaj i szybkość naszych reakcji, decydują, kiedy powinniśmy przestać jeść… Łukasz Kaniewski
Czytaj
Chwila świadomości
aeon

Chwila świadomości

Kwartalnik / społeczeństwo
Tęsknimy za ciszą, ale im mniej dźwięku wokół nas, tym bardziej przeszkadza nam huk własnych myśli. Jak możemy uciszyć wewnętrzny hałas? Tim Parks

Kwartalnik

Przekrój. Otwórz. Czytaj.

Kwartalnik

Przekrój. Otwórz. Czytaj.
3576/2022
3576
Takiego numeru jeszcze nie było!

W zimowym „Przekroju” honorowym gościem jest ludzka wyobraźnia. Poza tym: szamanizm. Jurodiwi i futuryści. Wstyd, który nas ogranicza, i ten drugi, który jest nam potrzebny. Rosja – ale ta prawdziwa. I specjalnie na nowy rok: żegnamy nawyki i szukamy ciszy w głowie.

okładka
Dowiedz się więcej

Prenumerata
Każdy numer ciekawszy od poprzedniego

Zamów już teraz!

okładka
Dowiedz się więcej

Prenumerata
Każdy numer ciekawszy od poprzedniego

Zamów już teraz!